Τετάρτη 8 Ιουλίου 2026

† Πρωτοπρ. Γεώργιος Δ. Μεταλληνός. Το παράπονο του Χριστού.

«Ὦ γενεά ἄπιστος, ἕως πότε πρός ὑμᾶς ἔσομαι, ἕως πότε ἀνέξομαι ὑμῶν;».

Κατεβαίνοντας ὁ Χριστός ἀπό τό ὄρος τῆς μεταμορφώσεως καί τῆς δόξας του, βρίσκεται ἀντιμέτωπος μέ τήν ἀθλιότητα τῶν ἀνθρώπων, πού στενάζουν κάτω ἀπό τή δουλεία τοῦ Σατανᾶ.

Ἕνας πατέρας, πού βλέπει σάν ἔσχατη ἐλπίδα γιά τό παιδί του τήν δύναμη τοῦ Χριστοῦ, χωρίς ὅμως νά ἔχει τήν ἀπαιτούμενη πίστη νά δεχθεῖ αὐτή τήν δύναμη. Θά τολμήσει μάλιστα, θρασύς ὅπως εἶναι, νά πεῖ καί σ’ αὐτόν τόν Χριστό: «Εἴ τι δύνασαι, βοήθησον ἡμῖν». Ἄν δηλαδή καί σύ μπορεῖς νά κἀμεις κάτι, κάμε το (εἰδ’ ἄλλως, ἄσε με νά πάω στή μοῖρα μου…). Πόση σκληρότητα!

Εἶναι καί οἱ Μαθηταί, πού μέσα στό ψῦχος ἐκεῖνο τῆς ἀπιστίας καί σκληροκαρδίας, παγώνουν καί χάνουν τήν δύναμη τοῦ Θεοῦ μέσα ἀπό τά χέρια τους, ἀδυνατῶντας νά θεραπεύσουν τό βασανισμένο παιδί.

Εἶναι ἀκόμα καί οἱ Γραμματεῖς· ἐπωφελοῦνται τήν ἀποτυχία τῶν μαθητῶν, γιά νά ἐκτοξεύσουν τό δηλητἠριό τους ἐνἀντια σ’ αὐτούς, ἀλλά προπάντων ἐνάντια στόν Διδάσκαλό τους.

Εἶναι τέλος, καί ὁ λαός, ὁ ὄχλος, ἡ εὐμετάβλητη αὐτή μάζα, πού δυστυχῶς ἐπηρεάζεται καί παρασύρεται συνήθως ἀπό τούς ἐχθρούς τοῦ Χριστοῦ καί ὑπηρετεῖ τά συμφέροντά τους.

Αὐτή τήν θλιβερή κατάσταση ἀντικρύζει ὁ Χριστός, κατεβαίνοντας ἀπό τό Θαβώρ. Δίκαια ἐκφράζει τό παράπονο καί τήν ἀγανάκτησή του μέ τά φοβερά ἐκεῖνα λόγια: «Ὦ γενεά ἄπιστος, ἕως πότε πρός ὑμᾶς ἔσομαι, ἕως πότε ἀνέξομαι ὑμῶν;». Μέχρι πότε θά εἶμαι ἀνάμεσά σας, καί θἀ ἀνέχομαι τήν ἀπιστία σας;

Τό παράπονο αὐτό τοῦ Χριστοῦ τό ζεῖ κάθε ἐργάτης τοῦ Εὐαγγελίου, κληρικός ἤ λαϊκός, καί γενικά κάθε χριστιανός, πού θέλει νά ζεῖ τήν πίστη του μέ συνέπεια στήν ἐποχή μας.

Στό σημεῖο ὅμως αὐτό προβάλλει κατηγορηματικό τό ἐρώτημα. Τί θά κάμει ὁ ἐργάτης τοῦ Εὐαγγελίου; Τί θά κάμει ὁ διδάσκαλος, ὁ καθηγητής, ὁ γνήσιος πνευματικός ἡγέτης, ὁ κάθε χριστιανός; Θά ἀφήσει τόν ἑαυτό του νά κυριευθεῖ ἀπό τήν ἀπογοήτευση; Θά ἀφήσει νά παγώσει μέσα του ὁ ζῆλος; Θά συμβιβασθεῖ; ΟΧΙ, μᾶς φωνάζει ὁ μεγάλος παραπονεμένος, ὁ ΧΡΙΣΤΟΣ μας. Παρακολουθῆστε τον. Ἰδέτε Τον. Δέν μἐνει στό ξέσπασμα τῆς δίκαιης ὀργῆς Του. Δέν νικιέται ἀπό τό παράπονό Του. Ἀντίθετα, τό παράπονο τό νικᾶ ἡ ἀγάπη Του γιά τόν ἄνθρωπο, πού ὑποφέρει. Γι’ αὐτό ζητεῖ νά τοῦ φέρουν τό ἄρρωστο παιδί, γιά νά τό θεραπεύσει. «Φέρετέ μοι αὐτόν ὧδε».

Ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ χλευάζεται ἀπ’ ὅλους. Κανείς δέν τόν θέλει… Ἀλλ’ ὁ Θεός ἀπαντᾶ: «Συνέχισε νά σπέρνεις τόν σπόρο στίς καρδιές. Μή ἀφήσεις τόν λόγο τοῦ Θεοῦ νά σβήσει μέσα στόν τάφο τῆς σιωπῆς, οὔτε τήν δύναμή Του νά καταντήσει στά χέρια σου ἀδυναμία. Μή προδώσεις ποτέ τόν Ἀρχηγό. Μή σταματήσεις τόν ἀγώνα!…».

—————————————

(Ἀπό τό βιβλίο τοῦ πατρός Γεωργίου Μεταλληνοῦ ΦΩΣ ΕΚ ΦΩΤΟΣ , τῶν ἐκδόσεων «Ὀρθόδοξος Κυψέλη», σελ. 314. Ἐπιμέλεια ἀντιγραφῆς: Φώτιος Μιχαήλ, ἰατρός)

alopsis.gr 

Η αθέατη εικόνα: Άραγε, πρέπει να βιντεοσκοπείται το ιερό Βήμα κατά την διάρκεια της θείας Λειτουργίας;

Τα τελευταία χρόνια, με την ευρεία διάδοση της τεχνολογίας και την αυξανόμενη χρήση των συσκευών λήψεως εικόνων («τηλεοπτικές κάμερες»), παρατηρείται ένα φαινόμενο, που μάλλον δεν θα μπορούσε να θεωρηθεί σαν απλό ή αθώο. Πρόκειται για την βιντεοσκόπηση και την προβολή στις οθόνες των τηλεοράσεων και των υπολογιστών (απανταχού της γης, με το Διαδίκτυο) των όσων συμβαίνουν μέσα σε κάποια εκκλησία, και μάλιστα μέσα στο λεγόμενο «ιερό Βήμα», κατά την διάρκεια της θείας Λειτουργίας. Άραγε, κάτι τέτοιο είναι απλώς μια τεχνική λεπτομέρεια, μέσα από τις δυνατότητες που μας προσφέρει πλέον η τεχνολογική εξέλιξη;

Είναι γνωστό, ότι το ιερό Βήμα είναι τα «Άγια των Αγίων», είναι ο χώρος, όπου τελείται το μυστήριο της θείας Ευχαριστίας, δηλαδή η ίδια η «καρδιά» της Ορθοδόξου λατρείας. Σύμφωνα λοιπόν με την παράδοση της Εκκλησίας, το ιερό Βήμα αποτελεί τον πλέον σεπτό και άβατο χώρο, στον οποίο δεν επιτρέπεται η είσοδος σε λαϊκούς, ενώ ακόμη και οι κληρικοί δεν εισέρχονται εκεί χωρίς ευπρέπεια και κατάλληλη προετοιμασία. Άραγε, είναι δυνατόν, αυτός ο χώρος, που προστατεύεται με τόση ευλάβεια και διακριτικότητα, να μετατρέπεται σε δημόσιο θέαμα μέσω μιας κάμερας;

Επίσης, δεν είναι τυχαίο, ότι και η ίδια η αρχιτεκτονική των εκκλησιών προβλέπει τον διαχωρισμό του ιερού Βήματος από τον κυρίως Ναό με το εικονοστάσι («τέμπλο») (πρβλ. Παν. Παπαδημητρίου, Το ἀθέατον τῆς Ἁγίας Τράπεζας, 2024). Αυτός ο χωρισμός δεν είναι τυπικός αλλά ουσιαστικός, γιατί υποδηλώνει το άβατο και αθέατο (κατά το δυνατόν) του ιερού Βήματος, την απόσταση που πρέπει να τηρείται από τα «Άγια των Αγίων», τις διαφορετικές θέσεις που έχουν η τάξη των ιερέων από την τάξη των πιστών – ενώ οι κατηχούμενοι παραμένουν στον νάρθηκα.

Όμως, η χρήση μιας κάμερας μέσα στο ιερό Βήμα καταργεί το όριο αυτό, αποκαλύπτοντας ό,τι η Εκκλησία επί αιώνες κρατούσε «καλυμμμένο». Κι αυτό αποτελεί μια παραβίαση της ιερότητας και του μυστηριακού χαρακτήρα της Λατρείας. Συνιστά μια αλλοίωση της παραδόσεως και των ιερών Κανόνων, που θέλουν τον πιστό να συμμετέχει με ταπείνωση και κατάνυξη, και όχι ως ένας θεατής που παρακολουθεί μια «παράσταση» με σκηνοθεσία και τεχνικά μέσα. Η θεία Λατρεία δεν είναι ούτε θέατρο ούτε αντικείμενο εντυπωσιασμού, αλλά είναι βίωμα και μυστήριο.

Οι Πατέρες της Εκκλησίας μιλούν με σαφήνεια για το «κεκρυμμένον Μυστήριον», δηλαδή για τα μέρη εκείνα της Λατρείας που παραμένουν «κρυφά» από τα μάτια και τα αυτιά των λαϊκών χριστιανών, ώστε να διατηρείται η ιερότητά τους (πρβλ. ἀρχιμανδρίτου Νικοδήμου, Ἡ μυστικὴ ἀνάγνωσις τῶν εὐχῶν τῆς θείας Λειτουργίας, ἐκδ. «Τῆνος», Ἀθήνα, 2011).

Βέβαια, η χρήση της βιντεοσκοπήσεως δικαιολογείται συχνά με επιχειρήματα, όπως η ανάγκη μεταδόσεως της θείας Λειτουργίας σε πιστούς, που για διαφόρους λόγους (π.χ. ασθενείας) δεν μπορούν να παρευρεθούν στην εκκλησία. Ωστόσο, άλλο πράγμα είναι η ζωντανή τηλεοπτική μετάδοση μιας Λειτουργίας με προβολή του κυρίως (εσωτερικού) μέρους του Ναού, όπου ακούγονται όλα τα ψαλλόμενα ή απαγγελόμενα από τους ψάλτες και οι εκφωνήσεις από τους ιερείς, και άλλο η απροκάλυπτη έκθεση κάποιων ιερών στιγμών που τελούνται μέσα στο ιερό Βήμα, όπως η «Προσκομιδή», (δηλαδή η προετοιμασία των τιμίων Δώρων), η προετοιμασία για την Μεγάλη Είσοδο, η τέλεση της ίδιας της «Αναφοράς», η μετάληψη των θείων Δώρων από τους ιερείς, κτλ.

Μήπως, η αποκάλυψη των στιγμών αυτών, δεν οδηγεί σε μια υψηλότερη πνευματικότητα, αλλά σε μια εξοικείωση, σε μια απώλεια σεβασμού και, εν τέλει, σε μια βεβήλωση του «ιερού», καθώς είναι πλέον γνωστόν, ότι ζούμε σε μια εποχή «απο-ιεροποιήσεως» των πάντων;

Η σύγχρονη τεχνολογία, ασφαλώς, μπορεί να χρησιμεύσει στην ιεραποστολή και στην μετάδοση του λόγου του Θεού. Δεν μπορεί, όμως, να εισβάλει σε περιοχές, όπου απαιτείται σιωπή, σεβασμός και μυστικότητα. Γι’ αυτό και πρέπει να γίνουν διακριτά τα όρια ανάμεσα στην βοήθεια, που μπορεί να προσφέρει η σύγχρονη τεχνολογία, και στον κίνδυνο να εκκοσμικευθεί η θεία Λατρεία.

Βέβαια, μία τέτοια προστασία της ιερότητος του χώρου θα έπρεπε να ισχύει και για ολόκληρον τον Ναό, αφού κάθε ακολουθία που τελείται εκεί μέσα είναι ιερή και μυστηριακή, και, κατά συνέπεια, απρόσιτη σε πρόχειρα βλέμματα και τυχαίες ακροάσεις. Η συμμετοχή σε κάθε μυστήριο προϋποθέτει μία μύηση, μια «μυσταγωγική κατήχηση», κατά τους Πατέρες της Εκκλησίας. Έτσι, δεν μπορούν «αμύητα και ακατήχητα» μάτια και αυτιά να δουν και να ακούσουν, απροετοίμαστα και ως έτυχε, όσα διαδραματίζονται σε ιερούς χώρους, όπως οι Ναοί.

Ο Χριστός μάς λέγει να αποσυρόμαστε στο «ταμιεῖον» μας και να προσευχόμαστε «ἐν τῷ κρυπτῷ», «ὅπως μὴ φανῶμεν τοῖς ἀνθρώποις» (Ματθ. 6, 5-6). Ένα τέτοιο «ταμιεῖον» για εμάς είναι και ο Ναός, που μας προφυλάσσει από την φαρισαϊκή «ἐν ταῖς γωνίαις τῶν πλατειῶν» προσευχή, δηλαδή την δημόσια ή δημοσιοποιημένη (π.χ. «μέσω Διαδικτύου») προσευχή, ενώ το ιερό Βήμα είναι ένας «ἐν τῷ κρυπτῷ» χώρος, όπου τελείται το άρρητο μυστήριο της θείας Ευχαριστίας.

Η σύγχρονη τεχνολογία, όμως, που δεν έχει «ἱερόν καὶ ὅσιον», ανενδοιάστως καταστρατηγεί και τους δύο αυτούς πνευματικούς χώρους, παρασύροντάς μας σε «βέβηλες καὶ ἀνίερες» ενέργειες, επειδή προφανώς εμείς δεν διαθέτουμε την ελάχιστη ευαισθησία, που είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την δημιουργία των συνθηκών εκείνων, που θα μας βοηθήσουν στην επικοινωνία μας με τον Θεό, ο οποίος υπερβαίνει τους πάντες και τα πάντα. Έτσι, η μεγαλύτερη ευκαιρία πνευματικής αναβάσεως και προσευχητικής μεθέξεώς μας, όπως είναι το Μυστήριο της θείας Ευχαριστίας, γίνεται σαν μία «θεατρική πράξη», και όσοι βρίσκονται μακριά, εκτός του ιερού Ναού, παρακολουθούν ένα «θέαμα».

Η βιντεοσκόπηση λοιπόν των όσων συμβαίνουν μέσα στο ιερό Βήμα, κατά την ώρα της θείας Λειτουργίας, δεν είναι απλώς μια «ατυχής πρακτική», αφού είναι αντίθετη στο πνεύμα και στην παράδοση της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Μήπως λοιπόν πρέπει όλοι –κληρικοί και λαϊκοί– να προφυλάξουμε την ιερότητα του χώρου και του μυστηρίου της θείας Ευχαριστίας, να σεβαστούμε τους ιερούς Κανόνες, και να θυμηθούμε ότι το ιερό Βήμα δεν είναι τόπος δημόσιας προβολής, αλλά ο χώρος της πιο άρρητης συναντήσεως του ανθρώπου με τον Θεό.

Κανονικά, πάντως, δεν θα υπήρχε λόγος να αντιμετωπίζουμε ένα τέτοιο πρόβλημα σαν το ανωτέρω, γιατί αυτό εμφανίσθηκε στην εποχή μας λόγω της μεγάλης τεχνολογικής προόδου. Αν όμως μπορούσαμε να μεταφερθούμε σε μία χρονική στιγμή μόλις προ 100 περίπου ετών, μέσα στα 2.000 χρόνια ζωής της Εκκλησίας, τότε δηλαδή που δεν υπήρχαν ακόμη ηχοληπτικά ή εικονοληπτικά μηχανήματα, τότε που τα τελούμενα στον ιερό Ναό παρέμεναν μέσα στον φυσικό τους χώρο, δεν θα υπήρχαν παρόμοια διλήμματα.

Μήπως άραγε όλοι, κλήρος και λαός, θα έπρεπε να διατηρήσουμε αναλλοίωτη την εκκλησιαστική μας παράδοση έναντι των προκλήσεων, που προβάλλει, αλλά και των προβλημάτων, που δημιουργεί, κάθε νέα τεχνολογική «εξέλιξη» και κοινωνική «πρόοδος», που νομίζουν ότι εξυπηρετούν και διευκολύνουν τον άνθρωπο;

Σκέψεις της Άλλης Όψεως

ΣΧΕΤΙΚΟ:

Σχετικά με τον παραπάνω προβληματισμό, έχει εκδοθεί εγκύκλιος (2792) της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος που γίνεται σεβαστή από πολλούς Ιερούς Ναούς. Δυστυχώς όμως όχι από όλους.

Η ΜΥΣΤΗΡΙΑΚΗ ΖΩΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ ΤΑ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΠΤΙΚΑ ΜΕΣΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΕΩΣ (Ρ.Μ.Ε.)

alopsis.gr

Εκ του ιστολόγιου: Θα το προχωρήσω αγαπητοί και ποιο πέρα το θέμα αυτό. Σε μία παρεμφερή πτυχή του.

Κάνει αγαπητοί οι Κληρικοί να φωτογραφίζονται και να φωτογραφίζουν τον Ιερό Ναό εντός αυτού; Βλέπω σελίδες στο Facebook. Σελίδες που φτιάχνουν οι κληρικοί του Ναού και «διαφημίζουν» τόσο τους ιδίους, όσο και το εσωτερικό του Ναού.

Και σας ερωτώ εσάς τους κληρικούς που φωτογραφίζεστε εντός του Ιερού Ναού, είτε μόνοι σας είτε ακόμη και με του Ψάλτες του Ναού; Γιατί αγαπητοί το κάνετε αυτό; Φιλαυτία; Ανθρωπαρέσκεια; Τι άλλο σας παρακινεί προς ταύτην την πράξη; Τι θέλετε αγαπητοί να είστε; Αρεστοί στον Κόσμο, στο Κοσμικό Πνεύμα; Ο Άγιος Παίσιος αγαπητοί έλεγε: Ότι ισχύει στην Κοσμική Ζωή το αντίθετο ισχύει στην Πνευματική Ζωή.

Δεν είναι αγαπητοί Κληρικοί ο Ιερός Ναός, Επιχείρησης, Εταιρία, για να τον φωτογραφίζεται όπως κάνουν οι Επιχειρηματίες και οι Έμποροι. Ούτε εσείς Εργατικό Προσωπικό για να διαφημίζεστε όπως αυτό πράττουν οι Διευθυντές των Επιχειρήσεων με τον Προσωπικό τους.

Είστε για να μην είστε. Είστε για να κινείστε χωρίς να γίνεστε αντιληπτοί από τον Κόσμο. Είστε για να γίνεστε «αντιληπτοί» από τον Κύριο Ημών Ιησού Χριστό και του Πιστούς.

Σε Εκείνον πρέπει να παρουσιάζεστε διακριτικά, με ταπεινό φρόνημα και με φρόνημα Επίδειξης.

Αν δε μπορείτε να το πράξετε, υπάρχει λύσης. Σταματήστε να είσθε Ιερείς γιατί παρασύρετε και τον Πιστό στην διαφήμιση των υπαρχόντων του για να ικανοποιήσει τον πάθος της Φιλαυτίας και της Ανθραπαρέσκειάς του.

Ο Θεός θα αναδείξει εκείνος τους άξιους. Εσείς όμως θέλετε να έσεσθε πρώτοι. Προσέξτε όμως γιατί οι πρώτοι έσονται τελευταίοι στον Ουρανό.

Α.Η.

Γέροντας Σωφρόνιος Ἁγιορείτης: Ἤμουν στό Παρίσι, τά εἶχα ὅλα – (Ἔτσι νόμιζα..)

Ήμουν στο Παρίσι, τα είχα όλα ζούσα με τον καλλιτεχνικό κόσμο του Παρισιού και συμμετείχα σε όλες τις εκδηλώσεις.
Όμως τίποτα δεν μου έδινε χαρά και ανακούφιση.
Μετά από κάθε εκδήλωσητου καλλιτεχνικού κόσμου, είχα μέσα μου κενό και αγωνία.
Ο λογισμός μου, μου έλεγε πως κάτι πρέπει να κάμω, για να φύγω από το αδιέξοδο, που με συνείχε…
Όμως δεν εύρισκα λύση.
Έλεγα πως αυτή η ζωή είναι βάναυση, είναι ανιαρή.
Τότε σκέφτηκα να γίνω μοναχός, όμως πού και πώς δεν είχα ιδέα.
Ήμουν Ρώσος εμιγκρέ-πρόσφυγας στη Γαλλία. Εκεί υπήρχαν πολλοί Ρώσοι, οι οποίοι ίδρυσαν το Θεολογικό Ινστιτούτο Του Αγίου Σεργίου…
Στο Ινστιτούτο του Αγίου Σεργίου,όλοι μιλούσαν για Θεό, αλλά Θεό δεν είδα…
Eνώ όταν πήγα στο Άγιο Όρος,κανείς δεν μιλούσε για Θεό και όλα έδειχναν τον Θεό».
π. Σωφρόνιος Σαχάρωφ
http://tonoikaipnevmata.wordpress.com
agioritikesmnimes.blogspot.gr

http://anavaseis.blogspot.gr/2013/11/blog-post_6394.html

hristospanagia.gr

Τρίτη 7 Ιουλίου 2026

Εἶπε γέρων…

«Ὅ,τι θέλησα να κρατήσω ἐγωϊστικά στά χέρια μου τό ἔχασα, ἀλλά ὅ,τι ἀπόθεσα στα χέρια τοῦ Θεοῦ ἐξακολουθῶ νά τά διατηρῶ στήν κατοχή μου»

https://apantaortodoxias.blogspot.com/2026/01/blog-post_10.html

hristospanagia.gr 

Πατριάρχης Σερβίας Παύλος. Δεν υπάρχει τίποτα πιο πολύτιμο στη ζωή του ανθρώπου από την προσευχή.

Πατριάρχης Σερβίας Παύλος

Δεν υπάρχει τίποτα πιο πολύτιμο στη ζωή του ανθρώπου από την προσευχή. Κάνει το αδύνατο, δυνατό! καθιστά το δύσκολο, εύκολο!

Η προσευχή είναι τόσο σημαντική για την ψυχή του ανθρώπου όπως η αναπνοή.

Όποιος δεν προσεύχεται στερείται της συνομιλία με το Θεό και μοιάζει με το δέντρο που δεν αποδίδει καρπούς και κόβεται και ρίχνεται στη φωτιά (Ματθ. 7:19).

Η νύχτα είναι πολύ κατάλληλη στιγμή για μοναχική προσευχή. Είναι μια ώρα που όλα είναι ήσυχα και ήρεμα.

Όλα είναι σιωπηλά και η προσευχή που αναβλύζει από τα βάθη της καρδιάς στη σιωπή της νύχτας ακούγεται, και η χάρη του Θεού εγκαθίσταται στην ψυχή σε ακόμη μεγαλύτερη αφθονία.

Κατά τη στιγμή της προσευχής, οι πειρασμοί αυξάνονται κατά του πρόσωπου που προσεύχεται με μεγάλη σφοδρότητα, με φόβους και περισπασμούς. Ταυτόχρονα η χάρη του Θεού πολλαπλασιάζεται ώστε να μας προστατεύσει και να μας δώσει πνευματική βοήθεια.

Η γενική άποψη των αγίων Πατέρων είναι ότι η προσευχή είναι η κόρη των εντολών του Ευαγγελίου, όπως επίσης η μητέρα όλων των αρετών.

ΠΗΓΗ

simeiakairwn.gr 

π. Αθανάσιος Μυτιληναίος. Πηγές πίστεως.

[Λουκά, 16, 19-31]

Απομαγνητοφωνημένη ομιλία που εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 2-11-1997

Όλοι γνωρίζομε, αγαπητοί μου, την θαυμασία παραβολή του πλουσίου και του Λαζάρου. Κάθε της φράση, κάθε της λέξη, είναι και μία θεολογική αποκάλυψις. Και είναι αποκάλυψη, γιατί Αυτός ο Κύριος την εδίδαξε. Μέσα σε όσα ειπώθηκαν, διαλογικά, ανάμεσα στον πλούσιον και τον Αβραάμ, είναι και τούτα τα λόγια. Σας διαβάζω: «Ἐρωτῶ οὖν σε, πάτερ, ἵνα πέμψῃς αὐτὸν εἰς τὸν οἶκον τοῦ πατρός μου· ἔχω γὰρ πέντε ἀδελφούς· ὅπως διαμαρτύρηται αὐτοῖς, ἵνα μὴ καὶ αὐτοὶ ἔλθωσιν εἰς τὸν τόπον τοῦτον τῆς βασάνου. Λέγει αὐτῷ ᾿Αβραάμ· ἔχουσι Μωϋσέα καὶ τοὺς προφήτας· ἀκουσάτωσαν αὐτῶν. Ὁ δὲ εἶπεν· οὐχί, πάτερ ᾿Αβραάμ, ἀλλ᾿ ἐάν τις ἀπὸ νεκρῶν πορευθῇ πρὸς αὐτούς, μετανοήσουσιν. Εἶπε δὲ αὐτῷ· εἰ Μωϋσέως καὶ τῶν προφητῶν οὐκ ἀκούουσιν, οὐδὲ ἐάν τις ἐκ νεκρῶν ἀναστῇ, πεισθήσονται».

Εδώ έχομε έναν διάλογον πέραν από τον φυσικόν κόσμον. Πλέον ο Αβραάμ εις τον Παράδεισον, ο πλούσιος εις τον Άδην· κι εκεί οικονομείται ένας διάλογος. Είπα «οικονομείται», διότι όπως πράγματι καλώς ειπώθηκε, ότι «χάσμα μέγα ἐστήρικται μεταξὺ ἡμῶν καὶ ὑμῶν». Γιατί ζήτησε ο πλούσιος να στείλει τον Λάζαρον, να στείλει ο Αβραάμ τον Λάζαρον, για να βρέξει, λέει, το άκρον του δακτύλου, επειδή φλέγεται, με νερό, επειδή φλέγεται, λέγει, εις αυτό το πυρ το βασανιστικό. Και είπε ότι «μέγα χάσμα ἐστήρικται» κ.λπ. · οπότε οικονομείται πραγματικά αυτός ο διάλογος, διότι δεν θα ήταν δυνατόν να ανοιχθεί στην πραγματικότητα αυτός ο διάλογος.

Ωστόσο εδώ παρακαλεί ο πλούσιος τον Αβραάμ να πέμψει τον Λάζαρον εις τον οίκον του πατρός του, «γιατί», λέγει, «έχω πέντε αδελφούς», να τους ειδοποιήσει, να μην έλθουν κι αυτοί εις αυτόν εδώ τον τόπον της βασάνου. Και λέγει ο Αβραάμ: «Έχουν τον Μωυσέα και τους προφήτας. Ας ακούσουν αυτούς τι λεν για την άλλη ζωή». «Όχι», λέει, «πάτερ Αβραάμ. Εάν κάποιος αναστηθεί από τους νεκρούς, τότε θα μετανοήσουν». «Αχ, παιδάκι μου, αν δεν ακούσουν τον Μωυσή και τους προφήτες, τότε, κι από τους νεκρούς να αναστηθεί κάποιος, δεν θα πεισθούν».

Μέσα σ’ αυτά τα πέντε χωρία, αγαπητοί μου, του διαλόγου, θέλει ο Κύριος να ξεχωρίσει δύο πηγές πίστεως. Δύο πηγές πίστεως. Είναι τα θαύματα, όπως να αναστηθεί ο Λάζαρος και οι πληροφορίες που μπορούμε να πάρομε μελετώντας τις άγιες γραφές. Και φυσικά ο Κύριος δέχεται και τις δύο πηγές πίστεως αναμφισβήτητα αλλά δίδει όμως το προβάδισμα και την σιγουριά εις την πηγήν της πίστεως που είναι η Αγία Γραφή. Εκεί θα πας να πληροφορηθείς. Δεν θα μείνεις εις το θαύμα. Εκεί θα πας να πληροφορηθείς. Απλώς το θαύμα επιβεβαιώνει την Αγίαν Γραφήν. Πρόκειται για ένα σπουδαιότατο θέμα και το οποίο θα παρακαλέσω ας το προσέξομε και να το θυμόμαστε. Πάντοτε επίκαιρο είναι, γιατί οι άνθρωποι σ’ όλες τις εποχές, και στην εποχή μας, δεν γνωρίζουν να διακρίνουν αυτές τις δύο πηγές πίστεως. Το θαύμα, επαναλαμβάνω, να πάρω πληροφορίες από το θαύμα και η Αγία Γραφή. Περιφρονούν βέβαια την πηγή πίστεως από την Αγία Γραφή. Δεν δίνουν και πολλή σημασία. Και αναζητούν την πηγήν πίστεως από το θαύμα.

Αν, με ένα πολύ απλό παράδειγμα, πω, ανακοινώσω, δημοσιεύσομε, ειδοποιήσομε ότι θα γίνει μια ομιλία περί της αναστάσεως των νεκρών, πόσοι θά ΄ρθουν; Να ακούσουν; Λίγοι. Απ’ την πόλη μας. Αν αντιθέτως ακουστεί ότι αναστήθηκε κάποιος, τρέχουν όλοι! Είδατε την περίπτωση, «κάπου», λέει, «εμφανίστηκε ο Χριστός», «κάπου η Παναγία», τούτο, εκείνο, «δακρύζει το εικόνισμα της Παναγίας, του Χριστού», είδατε πόσος κόσμος πηγαίνει; Εκεί ζητούν, στην πηγή του θαύματος, κάποια πληροφορία. Είναι χαρακτηριστικό. Θα λέγαμε ότι ο Κύριος μετά την απάντηση που δίδει στους Φαρισαίους, γιατί γι’ αυτούς είπε την παραβολή, ότι υπάρχει μεταθανάτιος ζωή. «Προσέξατε. Προσέξατε Φαρισαίοι, υπάρχει μεταθανάτιος ζωή. Και σήμερα είσαστε και θέλετε να είσαστε πρώτοι, αλλά όταν θα αλλάξουν τα σκηνικά, τότε δεν θα είσαστε πρώτοι. Προσέξατέ το».

Έτσι, κύριο θέμα εδώ βλέπομε, ως σπουδαιοτέρα πηγή πληροφοριών είναι η Αγία Γραφή. Τα θαύματα, κι ο Κύριος έκανε θαύματα, επιτελούσε θαύματα, το βάρος όμως το έθετε εις την Αγίαν Γραφήν. Από εκεί θα αντλήσεις την πίστιν. Από την διδασκαλίαν του Χριστού. Αντιλαμβανόμεθα αυτές τις δύο πηγές, αγαπητοί μου; Είναι σαφείς. Ελπίζω μπόρεσα να σας δώσω να καταλάβετε. Πολλοί λέγουν ότι θέλουν να δουν θαύμα για να πιστέψουν. Πόσες φορές το έχομε ακούσει αυτό; Και δεν αντιλαμβάνονται ότι ζητούν κάτι το αντιφατικό. Γιατί; Εάν μένουν στο θαύμα, τότε με την γνώση αυτή καταργώ την πίστη. Και το θαύμα υπάρχει όχι για να καταργεί την πίστιν, αλλά για να επισφραγίζει την πίστη. Αν θέλετε, το θαύμα είναι κυρίως δια τους πιστούς, όχι δια τους απίστους. Πολλές φορές νομίζομε ότι είναι χρήσιμο το θαύμα δια τους απίστους. Όχι. Είναι δια τους πιστούς.

Θυμηθείτε τον Θωμά. Για να δείτε την αντιφατικότητα. «Εάν», λέγει, «δεν δω ‘’τόν τύπον τῶν ἥλων’’, τα καρφιά, που καρφώθηκε ο Διδάσκαλος, δεν βάλω και το δάκτυλό μου μέσα εις την τρύπα που άνοιξαν τα καρφιά, δεν θα πιστεύσω». Μα, αγαπητέ Θωμά, εάν δεις, τότε η πίστις κατηργήθη. Γιατί τι θα πει πίστις; «Να δεχθείς πράγματα», όπως λέει στην προς Εβραίους ο Απόστολος Παύλος, «μη βλεπόμενα». Εάν λοιπόν δεις, τότε κατήργησες την πίστιν. Ένα παράδειγμα που το λέω πολύ συχνά. Εάν σας πω ότι στην τσέπη μου έχω τόσα χρήματα, εάν τα δείτε τα χρήματα αυτά, σας τα δείξω, τότε δεν υπάρχει πλέον η πίστις. Υπάρχει η γνώσις. Βλέπετε λοιπόν ότι όταν ζητώ για να πιστέψω, να γνωρίσω εκ των προτέρων, αν το θέλετε, δια των πέντε μου αισθήσεων, τότε δεν καταργώ την πίστιν; Και τότε δεν είμαι αντιφατικός; Αναμφισβήτητα. Έτσι λοιπόν ο Κύριος τι του είπε του Θωμά; «ὅτι ἑώρακάς με, πεπίστευκας· μακάριοι οἱ μὴ ἰδόντες καὶ πιστεύσαντες». «Γιατί με είδες, γι’ αυτό πίστεψες». Αν αυτό λογαριάζεται πίστις. Δεν λογαριάζεται πίστις. Συνεπώς ευτυχισμένοι εκείνοι οι οποίοι δέχτηκαν, πίστεψαν, χωρίς να δουν.

Αλλά ας πάρομε με την σειρά του το ιερό κείμενο. Παρατηρούμε ότι ο πλούσιος της παραβολής, διατηρούσε βέβαια κάποια αισθήματα φυσικής, φυσικής αγάπης. «Ε, να μην έλθουν και τα αδέλφια μου εδώ. Έχω πέντε αδέλφια. Εγώ βασανίζομαι. Τουλάχιστον αυτοί να γλυτώσουν». Αυτό είναι βέβαια μία φυσική αγάπη. Γιατί ήταν αδέλφια του. Αυτή όμως η φυσική αγάπη δεν ήταν επαρκής να προσεγγίσει και τον φτωχό Λάζαρο, που τον έβλεπε απ’ τα παράθυρά του ο πλούσιος, εκεί απέναντι. Εκεί, λέει, «παρά τόν πυλώνα» του σπιτιού του πλουσίου. Να τον λυπηθεί, να δείξει αγάπη, να τον βοηθήσει, να τον περιθάλψει, να τον χορτάσει. Βλέπετε; Αυτή η φυσική αγάπη περιορίζονταν μόνον στα πρόσωπα τα δικά του. Παραπέρα δεν πήγαινε. Όπως όταν αγαπάς το παιδί σου, την γυναίκα σου, τον άνδρα σου, την μάνα σου, τον πατέρα σου. Αυτό είναι μία φυσική αγάπη. Αλλά δεν είναι επαρκής. Βεβαίως πρέπει να αγαπάς, εκείνοι που είναι κοντινοί σου και συγγενείς σου. Αλλά δεν είναι επαρκής αυτή η αγάπη. Πρέπει να επεκταθεί και εις τους παραπέρα ανθρώπους.

Και τώρα, ο άνθρωπος αυτός της παραβολής, ο πλούσιος, ζητά, όχι απλώς κάποιος να επιστρέψει από τους νεκρούς στη Γη, αλλά να επιστρέψει ο Λάζαρος. Γιατί; Γιατί ο Λάζαρος ήταν γνωστός στα αδέλφια αυτού του πλουσίου. Και συνεπώς θα επείθοντο ότι υπάρχει άλλη ζωή. Τρόπον τινά θα έφερνε κι ένα μήνυμα από τον πλούσιο, που ήταν αδελφός τους, που ήταν εις τον Άδη. Αλλά και αυτό το αίτημα του πλουσίου στρέφεται εναντίον του. Εναντίον του πλουσίου στρέφεται. Σαν να έλεγε, σαν να του ελέγετο, καλύτερα: «Ώστε τον γνωρίζατε τον Λάζαρο, ε; Α, τον γνωρίζατε, βλέπατε την συμφορά του· γιατί δεν τον βοηθήσατε;». Άρα λοιπόν ήταν γνωστός.

Ο στίχος ακόμη αποκαλύπτει ότι η βάσανος του Άδου, παρότι είναι μία κρίσις προ της τελικής κρίσεως, προσωρινή κρίσις, αρχίζει όμως ευθύς μετά τον θάνατον του αμαρτωλού ανθρώπου. Προσέξατέ το. Δεν αναμένεται η τελική κρίσις. Έχομε την μερική, όπως λέγεται, κρίση. Δεν αναμένεται η τελική. Το αποκαλύπτει σαφέστατα αυτή η παραβολή. Όταν όμως θα πάρομε με την ανάσταση τα σώματά μας, τότε θα έχομε την τελική κρίση. Και θα κριθούμε ως πλήρεις άνθρωποι. Όχι ως ψυχές. Αλλά ως πλήρεις άνθρωποι. Αυτό λέει πολλά. Να το προσέξομε…

Ο Αβραάμ, σαν απάντηση δεν αναφέρεται στο εάν ήταν δυνατόν να αναστηθεί ο Λάζαρος και να πορευθεί στα αδέλφια του και να τους αναγγείλει τι συμβαίνει μετά από τον τάφο. Αυτό δεν ενδιαφέρει. Αλλά δίνει την απάντηση ως εξής: «Ἒχουσι Μωϋσέα καὶ τοὺς προφήτας· ἀκουσάτωσαν αὐτῶν». Έχουν τον Μωυσή. Δηλαδή τι σημαίνει «έχουν τον Μωυσή»; Έχουν τα βιβλία που έγραψε ο Μωυσής. Την Πεντάτευχον. Τα πέντε πρώτα βιβλία της Παλαιάς Διαθήκης είναι γραμμένα από τον Μωυσή. Έχουν, λοιπόν, την Αγίαν Γραφήν. Τα πέντε πρώτα βιβλία. Και μετά, εκεί δηλαδή, θα δουν αν υπάρχει πέραν του τάφου ζωή. Και μετά; Έχουν και τους προφήτες, τα προφητικά βιβλία. Ας ανοίξουν να μελετήσουν την Αγίαν Γραφήν κι εκεί θα δουν να ομιλεί η Αγία Γραφή περί άλλης ζωής. Και αναφέρεται ο Μωυσής ως εκπρόσωπος, κυρίως, του ηθικού νόμου. Επειδή εκείνος προσέφερε τον δεκάλογον του ηθικού νόμου. Για να γίνει αντιληπτή η αμαρτία…

Με πήρε ένας τηλέφωνο από κάπου από την Ελλάδα. Άκουσε μία κασέτα από κάποιον ραδιοφωνικό σταθμό, δική μου κασέτα, που αναφερόμουνα στα αμαρτήματα τα σαρκικά. Πορνείες, μοιχείες κ.τ.λ. «Δεν ήξερα», λέγει, «ότι αυτά είναι αμαρτία»! Άγνωστος σε μένα άνθρωπος… «Δεν ήξερα. Με διαφωτίσατε». Δεν ήξερες ότι είναι αμαρτία; Ε, λοιπόν, άνοιξε την Αγία Γραφή, θα βρεις τον Δεκάλογον: «Οὐ πορνεύσεις, οὐ μοιχεύσεις» και θα πάρεις την πληροφορία για να διορθώσεις το ήθος σου. Τους προφήτας; Τους προφήτας, διότι εκείνοι προδιαγράφουν το θεανθρώπινο πρόσωπο του Χριστού και συνεπώς να πιστέψεις εις τον Ιησούν Χριστόν.

Θέματα δύο λοιπόν. Δύο κατηγορίες. Είναι το ήθος, είναι και η πίστις στο θεανθρώπινο πρόσωπον του Χριστού. Έτσι λοιπόν ποιος τα προβάλλει αυτά; Η Αγία Γραφή. Πάρε να μελετήσεις την Αγία Γραφή και όλα αυτά θα τα βρεις.

Ο πλούσιος όμως είχε αντίρρηση. Επιμένει, σαν πηγή πίστεως, στο θαύμα. «Όχι», λέει. Ακούστε: «Οὐχί, πάτερ ᾿Αβραάμ (: Όχι, πάτερ Αβραάμ), ἀλλ᾿ ἐάν τις ἀπὸ νεκρῶν πορευθῇ πρὸς αὐτούς, μετανοήσουσιν». «Τότε θα μετανοήσουν. Όταν κάποιος αναστηθεί. Και πάει και τους πει το και το». Αλλά γιατί δεν δέχεται την πρόταση του Αβραάμ ο πλούσιος; Πάντοτε αυτά στον Άδη τώρα. Δηλαδή εις την άλλη ζωή, όχι στον Άδη, εις την άλλη ζωή. Διότι οι Γραφές δεν έχουν κάτι το εντυπωσιακό. Ενώ το θαύμα, αναστάσεως μάλιστα νεκρού, έχει κάτι το εξαιρετικά εντυπωσιακό. «Ααα! Αναστήθηκε κάποιος! Να πάμε να τον ρωτήσομε, τι είδε, τι ξέρει». Εξάλλου, λέει ο Θεοφύλακτος: «Τίς οἶδεν τά ἐν ᾅδου; (: Ποιος γνωρίζει τι υπάρχει στον Άδη;) Τίς ἐλθών ἐκεῖθεν ἀπήγγειλεν ἡμῖν; (: Ποιος από κει ήλθε και να μας αναγγείλει τι υπάρχει;)». Και όπως λέγει και ο Ζιγαβηνός: «Ταῖς βίβλοις μέν ἀπιστοῦσι, ὡς παρά ζώντων γραφείσαις (: Απιστούν εις τα βιβλία της Αγίας Γραφής, επειδή –λέγει- εγράφησαν από ανθρώπους που ζούσαν) μήπω θεασαμένων τά τοῦ μέλλοντος αἰῶνος (: Δεν είχαν δει τίποτα· εκείνα τα οποία συμβαίνουν πέρα από τον τάφον). Ἐάν δέ τις ἀπό νεκρῶν πορευθῇ πρός αὐτούς, πιστεύσουσι αὐτῷ ὡς ἰδόντι πάντα (: Αν όμως κάποιος αναστηθεί, τότε πιστεύουν, γιατί αυτός τα είδε αυτά εις την άλλην ζωήν)». Θέσεις που πάντοτε προβάλλουν, αγαπητοί, οι άνθρωποι που δεν έχουν διάθεση να πιστέψουν. Δεν έχουν διάθεση να πιστέψουν. Δικαιολογούν έτσι, εκόντες άκοντες την απιστία των.

Και όμως ο Θεός επιμένει. Επιμένει να σώζει δια των Αγίων Γραφών. Από εκεί θα πάρεις τις πληροφορίες. Δηλαδή είσαι θεϊκότερος, άνθρωπε, του Θεού; Ο Θεός θέλει να μας σώσει. Και βρίσκει τον τρόπο να μας σώσει με την μελέτη της Αγίας Γραφής. Εσύ λες: «Όχι, πρέπει να δω θαύμα για να πιστέψω». Έτσι, λοιπόν, χρησιμοποιεί ο πλούσιος εδώ και την λέξη -προσέξτε- «μετανοήσουσιν». Λέει «τότε θα μετανοήσουν». Το θαύμα σε κάποιους μπορεί να προκαλέσει την μετάνοια. Είναι αληθές. Αλλά τέτοιος τρόπος μετανοίας, πρέπει να πούμε, ή δεν έχει ρίζα για να διατηρηθεί αυτή η μετάνοια ή ύστερα από λίγο οι άνθρωποι απορρίπτουν αυτήν την μετάνοιαν και ξαναζούν την ζωή την οποία είχαν. Βλέπετε λοιπόν ότι οι άνθρωποι μένουν σε θέματα εντυπωσιακά. Πόσοι άνθρωποι -σας βεβαιώνω, το ξέρομε- γιατί πέθανε ένας φίλος ξαφνικά, γιατί είδαν ένα όνειρο, γιατί δεν ξέρω, είδαν ένα θαύμα, τους βλέπετε αμέσως συρρικνώνονται. Πολύ γρήγορα, αγαπητοί μου, μία τέτοια μετάνοια άρριζος, χωρίς ρίζα, γρήγορα φεύγει. Πάρα πολύ γρήγορα φεύγει. Γιατί; Υπάρχει ένας εξαναγκασμός· το αντιλαμβάνεστε; Θέλω δεν θέλω, με πιέζει ένα θαύμα να αποδεχθώ. Σαν να είναι ένας οδοστρωτήρ, που ισοπεδώνει τα πάντα. Έτσι είναι ένα θαύμα. Θέλω δεν θέλω θα δεχθώ. Ποία η θέσις όμως της προαιρέσεως; Δεν είναι παρούσα η προαίρεσις για να κρίνει τα πράγματα. Ε, λοιπόν, μία τέτοια μετάνοια, πάρα πολύ γρήγορα εξανεμίζεται. Και δεν έχει αξία. Δεν έχει καρπόν.

Και η απάντησις του Αβραάμ: «Εἰ Μωϋσέως καὶ τῶν προφητῶν οὐκ ἀκούουσιν –Επειδή είπε εκείνος «Πάτερ Αβραάμ», «πατέρα μας», γι ‘αυτό εδώ θα το λέγαμε: «Παιδάκι μου, εάν δεν ακούν τον Μωυσή και τους προφήτες, δηλαδή δεν πείθονται από την Αγίαν Γραφήν–, οὐδὲ ἐάν τις ἐκ νεκρῶν ἀναστῇ πεισθήσονται (: ούτε κι αν κανείς αναστηθεί, θα πεισθούν ότι υπάρχει άλλη ζωή)». Ορθότατη απάντησις.

Είναι γνωστό ότι σ’ αυτήν μόνη την παραβολή χρησιμοποιήθηκε όνομα. Καμία παραβολή, φερειπείν, του ασώτου υιού… πώς τον έλεγαν τον πατέρα; Δεν δίνει ο Κύριος όνομα. Πώς έλεγαν τον άσωτο υιό; Δεν δίνει ο Κύριος όνομα. Είναι η μοναδική παραβολή που τίθεται εις τον φτωχόν αυτόν άνθρωπον το όνομα Λάζαρος. Σας κάνει εντύπωση; Δεν είναι τυχαίο αυτό. Δεν είναι καθόλου τυχαίο. Ο Κύριος έκανε μία παραχώρηση. «Θέλετε να γυρίσει ο Λάζαρος πίσω να σας πει; Ω ανεκδιήγητοι Γραμματείς και Φαρισαίοι και Σαδδουκαίοι;». Ξέρετε ότι οι Σαδδουκαίοι δεν πίστευαν τίποτα απ’ όλα αυτά. Και όμως κατείχαν την θέση του αρχιερέως! Ακούτε; Ο αρχιερεύς στην εποχή του Χριστού ήταν Σαδδουκαίος. Και δεν πίστευε τίποτα! «Τ’ ακούτε; Εγώ θα σας φέρω τον Λάζαρο πίσω». Είναι ο Λάζαρος ο τετραήμερος που τον ανέστησε ο Χριστός. Πήγαν άραγε να τον ρωτήσουν: «Λάζαρε, έλα εδώ, σε ανέστησε ο Ιησούς· τι είδες στην άλλη ζωή;». Αυτό έκαναν; Ακούστε τι κάνανε. Όταν ακούστηκε η ανάστασις του Λαζάρου. Έκαναν συμβούλιον και είπαν: «Πρέπει να φονεύσομε και τον Ιησούν που κάνει τέτοια θαύματα αλλά να φονεύσομε και τον Λάζαρον, που είναι το τεκμήριον ενός τέτοιου θαύματος». Ακούσατε; Και τον Λάζαρον.

Θέλετε ακόμη να σας πω; Δεν ήταν της στιγμής απόφαση αυτή. Ούτε ο Ματθαίος αναφέρει την ιστορία του Λαζάρου, ούτε ο Μάρκος, ούτε ο Λουκάς. Μόνος ο Ιωάννης. Ξέρετε γιατί; Είναι ο τελευταίος που έγραψε το Ευαγγέλιό του. Διότι οι άλλοι γράψανε πρώιμα και εφοβούντο μήπως κινδυνεύσει η ζωή της Μάρθας, της Μαρίας και του Λαζάρου. Και δεν δημοσιεύουν το θαύμα αυτό, παρά μόνον ο Ιωάννης, που πια όλοι είχαν πεθάνει και δεν κινδύνευαν. Δηλαδή η μανία των αρχόντων παρέμενε. Να δολοφονήσουν και τον Λάζαρον. Πίστεψαν; Δεν πίστεψαν. Είναι φοβερό!

Αλλά μήπως δέχθηκαν και την ανάσταση του Χριστού; Τριήμερος νεκρός. Όχι μόνον δεν απεδέχθησαν την ανάσταση του Χριστού, αλλά και πλήρωσαν τους στρατιώτες να διαδώσουν ότι «ἡμῶν κοιμωμένων…» κ.τ.λ. κτλ. «ήρθαν οι μαθηταί και έκλεψαν τον νεκρόν Ιησούν». Όταν ο άνθρωπος δεν είναι διατεθειμένος να πιστεύσει από τις Γραφές – ο Χριστός προανήγγειλε την ανάστασή Του και οι προφήται- τότε, αγαπητοί μου, και ανάστασις νεκρού να γίνει, δεν πιστεύουν. Αντιθέτως, ξέρετε τι λένε; «Ααα, φαντασιοπληξία, νεκροφάνεια. Έμοιαζε ότι είχε πεθάνει» –Έχομε το φαινόμενον της νεκροφανείας. «Πνευματιστικόν φαινόμενον!»- τρέχουν να πουν. Και ό,τι άλλο θέλετε. Ο Θεοφύλακτος σημειώνει: «Εἰ τῶν γραφῶν οὐκ ἀκούομεν, οὐδέ τοῖς ἐξ ἅδου ἐρχομένοις πιστεύσωμεν». «Εάν», λέγει, «δεν ακούμε τις Γραφές, ούτε κι αν έρθουν από τον Άδη νεκροί θα πιστεύσομε».

Θέλετε, ακόμη, μία μαρτυρία; Μας αναφέρει η Αγία Γραφή το εξής καταπληκτικόν. Ότι με τον σεισμόν που έγινε, άνοιξαν πολλά μνημεία. Προσφάτως ανθρώπων που εκοιμήθησαν, που πέθαναν. Και με την ανάσταση, λέει, του Χριστού, μπήκαν εις την αγίαν πόλιν, την Ιερουσαλήμ, το λέει αυτό η Αγία Γραφή, το ενθυμείσθε, μπήκαν στην αγία πόλη την Ιερουσαλήμ. Αυτούς δεν τους ερώτησαν τι γίνεται εις τον άδην; Να μαρτυρίες. Επίστευσαν; Ο λαός επίστευσε εις τον Χριστόν; Μόνον μερικοί άνθρωποι πίστευσαν. Και μέχρι σήμερα, δύο χιλιάδες χρόνια. Και επιμένουν οι Εβραίοι να μην θέλουν να πιστέψουν.

Αγαπητοί, πηγές πίστεως είναι πρώτιστα ο λόγος του Θεού, και σαν επικύρωσή του είναι το θαύμα· που πάντοτε δεν είναι και αναγκαίον. Υπήρξαν περιπτώσεις που ο Κύριος αρνήθηκε το θαύμα, όταν Τον προκάλεσαν πολλοί, και ο Ηρώδης: «Κάνε», λέει, «ένα θαύμα». Σαν να ήταν ο Κύριος κανένας… θαυματοποιός. Αν έπρεπε, όμως, οι άνθρωποι να σωθούν με τα θαύματα, τότε, αρνούμενος ο Κύριος, θα ήτο ένοχος δια την σωτηρία μας. Κάθε άλλο. Χόρτασε πέντε χιλιάδες ανθρώπους, μόνον άνδρες. Και είδαν όλοι το θαύμα του πολλαπλασιασμού των ψωμιών και των ψαριών. Όταν όμως ο Κύριος τούς μίλησε για το μυστήριον της Θείας Ευχαριστίας, Τον εγκατέλειψαν με την δικαιολογία: «Σκληρός ἐστιν οὗτος ὁ λόγος· τίς δύναται αὐτοῦ ἀκούειν;». «Ποιος μπορεί να τον ακούει; Να φάμε, λέει, την σάρκα Του και να πιούμε το αίμα Του!».

Αγαπητοί, πρέπει να πεισθούμε από τις Γραφές για το μέλλον των πιστών, αλλά και για το ήθος. Ξέρεις τι μεγάλη αμαρτία, αδελφέ μου, είναι η πορνεία; Ξέρεις, αδελφέ μου, τι μεγάλη αμαρτία είναι η μοιχεία; Δεν θα σου το πω από τα κοινωνικά αποτελέσματα. Αλλά θα σου το πω από την Γραφή. Είναι πολύ μεγάλη αμαρτία… Πού θα το βρω αυτό; Στην Αγία Γραφή. Μην ζητούμε λοιπόν θαύματα. Το μεγάλο θαύμα είναι Αυτός ο Ενανθρωπήσας Θεός Λόγος και ότι Εκείνος είπε και δίδαξε. Αυτά μας είναι αρκετά. Εξάλλου αυτό σημαίνει πίστις: Να αποδεχθείς ό,τι είναι γραμμένο, χωρίς να ζητάς να ικανοποιήσεις τις αισθήσεις σου, γιατί αυτό είναι εύσχημος απιστία.

ΠΗΓΕΣ:

Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

http://www.arnion.gr/mp3/omilies/p_athanasios/omiliai_kyriakvn/omiliai_kyriakvn_734.mp3

(Ψηφιοποίηση της απομαγνητοφωνημένης ομιλίας και επιμέλεια: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος)

alopsis.gr 

Δευτέρα 6 Ιουλίου 2026

Όσιος Εφραίμ ο Σύρος. Παναγία μου, σωτηρία μου.

Σωτηρία μου, παρηγοριά μου, ζωή μου, φως μου, ελπίδα μου, αναψυχή μου, χαρά μου, καταφυγή μου, σκέπη, ενίσχυση της ψυχής μου, ευφροσύνη, γλυκύτητα, τείχος, προσφυγή, οχύρωμα, όπλο, βοήθεια, δόξα, πνοή μου, προστασία, μεσιτεία, γαλήνη, επίσκεψη, καύχημα, ειρήνη, ισχύς, βάδισμα, ύμνηση, τροφή, στολή, χαρά, ευλογία, άγκυρα, αφθονία, δροσιά, σεμνοπρέπεια, αγιοσύνη, μεγαλοσύνη, λύτρωση· παρηγοριά στις λύπες μου, βοηθός της δυσκολίας μου, φωτισμός και αγιασμός της ψυχής μου, η απελευθέρωση από τις αμαρτίες μου, η τέρψη της ψυχής μου από τον Θεό, η θεοστάλακτη ρανίδα της κατάξερης καρδιάς μου, η φεγγόβολη λαμπάδα της ζοφερής ψυχής μου, η ενδυμασία της γυμνότητάς μου, το σταμάτημα των στεναγμών μου, η μεταβολή των συμφορών μου· η εγκράτεια, η αγνότητα, η ανδρεία, η σωφροσύνη, που είναι το κόσμημα των αρετών, η ελευθερία μου, το λιμάνι, ο θησαυρός, το πραγματικά αιώνιο εμπόρευμα, η σταθερή μετάνοια, η ανύψωση, η υγεία, η ωραιότητα, η δύναμη, η ορθοφροσύνη, η σύνεση, η αγαλλίαση, η λαμπρότητά μου.

Κυρία μου, και ακοίμητη και ακαταίσχυντη προστασία προς τον Θεό μου. Δες την πίστη μου και τον ένθεο πόθο μου, και επειδή έχεις τη συμπάθεια και τη δυνατότητα, διότι είσαι Μητέρα του Θεού, του μόνου αγαθού και εύσπλαχνου, δέξου την πανάθλια ψυχή μου και κάνε την άξια, με τη μεσιτεία και τη βοήθειά σου, για τη δεξιά μερίδα του μονογενή Υιού σου, και για την ανάπαυση των εκλεκτών και των αγίων του, διότι δεν έχω άλλο βοηθό εκτός από σένα, ούτε άλλη βοήθεια.

Ελπίζοντας σ’ εσένα, ας μην απογοητευθώ. Σ’ εσένα έχω την καύχησή μου· μη στρέψεις το πρόσωπό σου μακριά από μένα τον ανάξιο δούλο σου για τις πολλές μου αμαρτίες και ανομίες· διότι έχεις τη θέληση και τη δύναμη, επειδή γέννησες με ανέκφραστο τρόπο τον ένα της Τριάδας. Έχεις αυτά με τα οποία θα πείσεις, αυτά με τα οποία θα ικετεύσεις· έχεις δηλαδή τα χέρια με τα οποία τον κράτησες με τρόπο ανέκφραστο, τους μαστούς με τους οποίους τον θήλασες. Θύμισέ του τα σπάργανα· την άλλη φροντίδα από τη βρεφική του ηλικία. Συσχέτισε με τα δικά σου τα δικά του: το σταυρό, το αίμα, τα τραύματα, με τα οποία σωθήκαμε και με τα οποία δοξασθήκαμε.

Μη λοιπόν απομακρύνεις από μένα τη δική σου προστασία, αλλά απεναντίας βοήθα με, και σκέπαζέ με, και σώζε με διαρκώς, διότι χαίρεται με τις αιτήσεις σου ο μονογενής σου Υιός· διότι έχεις χρεωμένο σ’ εσένα αυτόν που είπε: «Τίμα τον πατέρα σου και τη μητέρα σου»· και πολύ περισσότερο, επειδή θέλησε ο ίδιος να συγκαταριθμηθεί με τους δούλους, θα φυλάξει, σύμφωνα με την απόφασή του, την υποχρέωση σ’ εσένα που υπηρέτησες γι’ αυτόν την ανέκφραστη γέννηση. Γι’ αυτό και χαίρεται με τις παρακλήσεις σου, θεωρώντας δική του τη δόξα σου, και εκπληρώνει τις αιτήσεις σου ως χρέος. Μόνο μην παραβλέψεις εμένα τον ανάξιο· ούτε οι απρέπειες των πράξεών μου να εμποδίσουν το αμέτρητο έλεός σου.

Θεοτόκε μου, το υπερπόθητο όνομα· διότι κανένα τρόπαιο δεν είναι σταθερότερο από τη δική σου βοήθεια. Διότι εσύ αφαίρεσες κάθε δάκρυ από το πρόσωπο της γης· εσύ γέμισες την κτίση με κάθε ευεργεσία. Εύφρανες τα ουράνια, έσωσες τα επίγεια· συμφιλίωσες το πλάσμα, εξιλέωσες τον Πλάστη· έκανες τους Αγγέλους να σκύψουν κάτω, ανύψωσες τους ανθρώπους· μεσίτευσες δια μέσου του εαυτού σου ανάμεσα στα ουράνια και στα γήινα· μετέτρεψες με τον καλύτερο τρόπο τα πάντα και τα έκανες τελειότερα.

Με τη μεσολάβησή σου έχουμε στην εξουσία μας αψευδή τα σύμβολα της ανάστασής μας· με τη μεσολάβησή σου ελπίζουμε να επιτύχουμε την επουράνια βασιλεία. Εσένα έχουμε βοηθό της σωτηρίας μας, εσένα έχουμε υπερασπιστή για τη βοήθειά μας, εσένα προβάλλουμε στόμα για την απολογία μας, εσένα περιφέρουμε καύχημα για την ελπίδα μας, εσένα έχει οχυρότατο τείχος το πλήθος των Χριστιανών. Εσύ άνοιξες διάπλατα τις αμπάρες του παραδείσου, εσύ μας ετοίμασες να βαδίσουμε στους ουρανούς, εσύ μας έκανες οικείους με τον Υιό σου και Θεό.

Με τη μεσολάβησή σου κάθε δόξα, τιμή και αγιότητα, από τον ίδιο τον πρώτο Αδάμ και ως τη συντέλεια του κόσμου, και προσφέρονταν και προσφέρεται και θα προσφέρεται, μόνη Πανάχραντη, στους Αποστόλους, στους Προφήτες, στους Μάρτυρες, στους δίκαιους και ταπεινούς κατά την καρδιά· και χάρη σ’ εσένα, Κεχαριτωμένη, χαίρεται όλη η κτίση· και εγώ χάρη σ’ εσένα παίρνω θάρρος, με τη μεσολάβηση τη δική σου, η οποία γέννησες πραγματικά, κατά την ανθρώπινη φύση, τον αληθινό Θεό, στον οποίο πρέπει όλη η δόξα, η τιμή και η προσκύνηση, μαζί με τον άναρχο Πατέρα και το πανάγιο και αγαθό και ζωοποιό Πνεύμα του, τώρα και πάντοτε και στους αιώνες των αιώνων. Αμήν.

(Από το βιβλίο: Οσίου Εφραίμ του Σύρου Έργα, τ. ΣΤ’, «Προσευχές στην Θεοτόκο». Εκδόσεις «Το Περιβόλι της Παναγίας», Θεσσαλονίκη 1998, σελ. 367)

(Πηγή: koinoniaorthodoxias.org)

alopsis.gr

Γιατί τα καλλυντικά είναι επικίνδυνα για παιδιά και εφήβους.

Τα παιδιά εμπιστεύονται τους skinfluencers και αυτό μπορεί να προκαλέσει προβλήματα

Μεγάλη αύξηση παρουσιάζει η κατανάλωση προϊόντων περιποίησης δέρματος σε προεφήβους και εφήβους – μια τάση που μπορεί να βλάψει το δέρμα πλήττοντας επιπλέον την αυτοεικόνα και την ψυχική υγεία τους. Αρνητικές επιπτώσεις έχουν τόσο τα καλλυντικά που προορίζονται για ενηλίκους αλλά χρησιμοποιούνται από άτομα ακόμα και κάτω των 12 ετών, όσο και εκείνα που έχουν “σχεδιαστεί” για εφήβους, παιδιά ή ακόμα και μωρά.

Κορίτσια 12-18 ετών χρησιμοποιούν, για παράδειγμα, αρώματα με ερεθιστικούς παράγοντες, σκληρά scrubs, ενυδατικές κρέμες με ουσίες όπως η ρετινόλη ή το υαλουρονικό οξύ, και ορούς χωρίς να υπάρχει ανάγκη στην ηλικία τους, με κίνδυνο να εμφανίσουν δερματίτιδες, μικροτραυματισμούς, διατάραξη του φραγμού του δέρματος, πρόωρη υπερμελάγχρωση, ακόμη και ουλές. Δυστυχώς, η ασφάλεια και η ανεκτικότητα πολλών από τα συστατικά που περιέχουν αυτά τα καλλυντικά προϊόντα και οι επιδράσεις στο δέρμα παιδιών και εφήβων δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς και επομένως είναι γνωστό μέρος μόνο των κινδύνων στους νεαρούς καταναλωτές.

«Η εφηβεία αποτελεί ένα νέο κεφάλαιο στη ζωή των παιδιών. Κατά τη διάρκειά τους λαμβάνουν χώρα σωματικές και συναισθηματικές αλλαγές, που γίνονται το έναυσμα για τη διαμόρφωση των καταναλωτικών συνηθειών τους. Οι ορμονικές αλλαγές φέρνουν προβλήματα στο δέρμα, δημιουργώντας αυξημένες ανάγκες φροντίδας, ενώ παράλληλα οι συναισθηματικές αλλαγές οδηγούν στην έναρξη της αισθητικής “μεταμόρφωσης” του δέρματος με τη χρήση καλλυντικών.

Η πρόσβαση, όμως, σε αυτά χωρίς τη συμβουλή γιατρού μπορεί να δημιουργήσει περαιτέρω δερματικά προβλήματα. Αυτό ισχύει τόσο για τα προϊόντα που περιέχουν φαρμακευτικές ουσίες όσο και για τα καλλυντικά και τα αρώματα», επισημαίνει ο Δερματολόγος – Αφροδισιολόγος δρ Χρήστος Στάμου.

Τα τελευταία χρόνια αρκετές επώνυμες εταιρίες καλλυντικών και περιποίησης δέρματος έχουν κυκλοφορήσει σειρές μακιγιάζ και περιποίησης δέρματος ειδικά για έφηβους και παιδιά που προορίζονται για χρήση ακόμα και από την ηλικία των 3 ετών. Η προώθησή τους γίνεται με επιθετικό μάρκετινγκ και σύμφωνα με οικονομικά στοιχεία των ΗΠΑ έχουν πετύχει τον στόχο τους. Η αγορά των παιδικών καλλυντικών αποτιμήθηκε σε 1,5 δισεκατομμύρια δολάρια το 2022 και προβλέπεται να φτάσει τα 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια έως το 2030.

Σε αυτό έχουν συμβάλει οι skinfluencers που “ακολουθούν” στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Έρευνα έδειξε ότι το 57% των παιδιών που γεννήθηκαν μετά το 2010, περνούν 3 ή περισσότερες ώρες την ημέρα στο διαδίκτυο με τον περισσότερο χρόνο να επενδύεται σε πλατφόρμες όπως το TikTok. Το ήμισυ αυτών όχι μόνο επηρεάζονται αλλά εμπιστεύονται τους skinfluencers, όσο την οικογένεια και τους φίλους τους – άτομα συχνά συνομήλικά τους που προωθούν θεραπείες και καλλυντικά χωρίς να έχουν εξειδικευμένες γνώσεις. Συνέπεια της πίστης τους σε αυτούς είναι να πειραματίζονται με αμφιβόλου ποιότητας προϊόντα ή ακατάλληλα για την ηλικία, τον τύπο και τις ανάγκες του δέρματός τους.

Πιο συγκεκριμένα, τα συστατικά που περιέχονται στα αρώματα, είναι δυνητικά επιβλαβή όταν έρχονται κατ’ επανάληψη σε επαφή με το ευαίσθητο παιδικό δέρμα. Κάποια περιέχουν χημικές ουσίες όπως η βενζοφαινόνη (που χρησιμοποιείται ως ενισχυτικό και σταθεροποιητικό όχι μόνο στα αρώματα αλλά και σε αντηλιακά, σαμπουάν κ.ά), η οποία μπορεί να προκαλέσει ερεθισμούς και να αυξήσει την απορρόφηση από το δέρμα και άλλων συστατικών. Και λέγοντας «αρώματα» δεν εννοούνται μόνο οι κολόνιες αλλά και κάθε λογής προϊόντα που μυρίζουν όμορφα, ακόμα και όσα προορίζονται για μωρά.

Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο Pediatric Dermatology είναι πολύ διαφωτιστική για τα συστατικά που περιέχονται σε καθαριστικά προϊόντα, λοσιόν και ενυδατικές κρέμες και κατά πόσο ωφέλιμα και ασφαλή είναι αυτά για τα παιδιά και τους εφήβους.

Τα καθαριστικά και τα σαπούνια, για παράδειγμα, αναλόγως των συστατικών που περιέχουν απευθύνονται σε διαφορετικούς τύπους δέρματος. Ενώ τα σαπούνια περιέχουν ουσίες που μπορεί να είναι χρήσιμες σε όσους έχουν λιπαρό δέρμα, είναι πολύ σκληρές για εκείνους με ευαίσθητο δέρμα και μπορεί να προκαλέσουν ερεθιστική δερματίτιδα εξ επαφής. Ο υπερβολικός καθαρισμός μπορεί να προκαλέσει βλάβη στον φραγμό του δέρματος, οδηγώντας σε ερεθισμό και ανισορροπία του μικροβιώματος του δέρματος που μπορεί να επιδεινώσει την ακμή από την οποία πάσχει ένα μεγάλο ποσοστό εφήβων.

Οι τονωτικές λοσιόν που χρησιμοποιούνται από μεγάλο μέρος του εφηβικού πληθυσμού, δεν προσφέρουν σχεδόν τίποτα, εάν έχει επιλεγεί το κατάλληλο καθαριστικό προσώπου. Ενέχουν δε τον κίνδυνο να στεγνώσουν υπερβολικά το δέρμα και να προκαλέσουν ξηροδερμία. Ορισμένα περιέχουν συστατικά κατά της ακμής ή κατά της γήρανσης, όπως σαλικυλικό οξύ ή γλυκολικό οξύ, τα οποία αναλόγως της ποσότητας που περιέχεται μπορεί να είναι επιβλαβή.

Μια άλλη δημοφιλής κατηγορία προϊόντων που χρησιμοποιούν οι έφηβοι είναι τα scrubs.  Τα σωματίδια που περιέχουν για να απολεπίζουν το δέρμα μπορούν να οδηγήσουν σε φλεγμονή και ερεθισμό του δέρματος όταν χρησιμοποιούνται σε νεανικές, ευαίσθητες επιδερμίδες.

Αρκετές έφηβες καταφεύγουν στη χρήση προϊόντων (συχνά των μητέρων τους) που στοχεύουν στην επιβράδυνση ή αναστροφή των σημαδιών γήρανσης, όπως η δυσχρωμία, οι λεπτές γραμμές και οι ρυτίδες. Εκτός από το ότι δεν προσφέρουν κανένα όφελος στις νεαρές καταναλώτριες, αφού δεν έχουν ακόμη εμφανίσει σημάδια γήρανσης, οι κρέμες αυτές μπορεί να επιδεινώσουν την ακμή ή να προκαλέσουν ερεθισμό και φωτοευαισθησία εάν περιέχουν ρετινοειδή ή υψηλή συγκέντρωση βιταμίνης C. Εκείνες που περιέχουν βιταμίνη Ε ή νιασιναμίδη είναι πιθανό να προκαλέσουν δερματίτιδα εξ επαφής, κνίδωση και άλλα εξανθήματα στις νεαρές κοπέλες.

Το υαλουρονικό οξύ, που με μανία επιλέγεται από τις ανήλικες, δεν προσφέρει κανένα όφελος σε αυτές τις ηλικίες, διότι δεν έχει παρουσιάσει ακόμη μείωση της φυσικής παραγωγής του, και στην καλύτερη περίπτωση τα οφέλη του περιορίζονται στην ενυδάτωση.

«Τα βερνίκια νυχιών, επίσης, περιέχουν συστατικά, όπως το τολουόλιο, τα οποία είναι τοξικά και θα μπορούσαν να προκαλέσουν μια σειρά από προβλήματα στα παιδιά. Όσα περιέχουν φορμαλδεΰδη, μπορεί να γίνουν αιτία αλλεργιών, όπως δερματίτιδα εξ επαφής.

Όσον αφορά δε στα προϊόντα μακιγιάζ, όπως foundation, concealers, πούδρες και κραγιόν, μια μελέτη με στοιχεία από 200 και πλέον έρευνες, που πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Earthjustice και του Πανεπιστημίου Κολούμπια διαπίστωσε ότι τα περισσότερα παιδιά στις Ηνωμένες Πολιτείες χρησιμοποιούν προϊόντα μακιγιάζ προσώπου και σώματος που μπορεί να περιέχουν καρκινογόνες ουσίες και άλλες τοξικές χημικές ουσίες, όπως μόλυβδο, αμίαντο, PFAS, φθαλικές ενώσεις και φορμαλδεΰδη, που έχουν επιπτώσεις στο δέρμα και γενικότερα στον οργανισμό.

Εξίσου επικίνδυνη είναι η χρήση προϊόντων μακιγιάζ από κορίτσια στην εφηβεία και παιδική ηλικία, καθώς μπορεί φράξουν τους πόρους και να οδηγήσουν σε ακμή και να προκαλέσουν αλλεργίες λόγω των αρωμάτων, συντηρητικών και μετάλλων που περιέχουν. Είναι δε πιθανή πηγή ιογενών λοιμώξεων, όπως ο έρπης, ή βακτηριακών λοιμώξεων όταν χρησιμοποιούνται από κοινού με τη μητέρα», καταλήγει ο δρ Στάμου.

(Πηγή: newsit.gr)

alopsis.gr 

Νικόλαος Πλαστήρας (Μαύρος Καβαλάρης) ο τίμιος πολιτικός και γενναίος στρατιωτικός.

Νικόλαος Πλαστήρας, τέκνο φτωχής οικογενείας από το Βουνέσι  (Μορφοβούνι, σημερινή ονομασία) του ν. Καρδίτσας. Διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στα πολιτικά πράγματα του τόπου. Γεννήθηκε το 1883 και πέθανε το 1953. Ο πατέρας του ήταν ράπτης και η μάνα του υφάντρα. Φοιτά στο δημοτικό και στο ελληνικό σχολείο της Καρδίτσας. Εμπλέκεται σε καυγά με τούρκο αξιωματούχο και αναγκάζεται να καταφύγει στον Πειραιά για να σωθεί. Επιστρέφει όταν απελευθερώθηκε από τους τούρκους η Θεσσαλία και τελειώνει τις γυμνασιακές σπουδές του. Κατόπιν τον Δεκέμβριο του 1903 κατατάσσεται στο στρατό με τον βαθμό του δεκανέα. Το 1907 συγκροτεί ομάδα καρδιτσιωτών εθελοντών και λαμβάνει μέρος στον Μακεδονικό αγώνα. Συμμετέχει ενεργά στον «Σύνδεσμο Υπαξιωματικών» που ήταν παράλληλη με τον «Στρατιωτικό Σύνδεσμο» των αξιωματικών, που έκανε το Κίνημα στο Γουδί το 1909. Το 1910 εισήχθη στη Σχολή Υπαξιωματικών της Κέρκυρας από την οποία αποφοίτησε το 1912 ως Ανθυπολοχαγός. Κατά τους βαλκανικούς πολέμους πολεμά ηρωικά και διακρίνεται στις μάχες της Ελασσόνας, των Γιαννιτσών και του Λαχανά – ιδιαίτερα στην τελευταία. Για τον λόγο αυτό ονομάζεται από τους συμπολεμιστές του ¨μαύρος καβαλάρης¨.

        Όταν υπηρετούσε  ως λοχαγός στη Λευκάδα μαζί με 11 άλλους αξιωματικούς της μονάδας του εγκατάλειψε τη θέση του και κινήθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου έφτασε στις 17/30 Σεπτεμβρίου 1916. Πολέμησε στο Μακεδονικό μέτωπο κατά των Γερμανοβουλγάρων, όπου τραυματίστηκε και παράλληλα προάχθηκε σε ταγματάρχη. Επίσης, ορίστηκε Στρατιωτικός Διοικητής στη Χίο. Στη μάχη του Σκρα διακρίθηκε ως διοικητής τάγματος και προήχθη «επ' ανδραγαθία» σε αντισυνταγματάρχη. Στη Μικρά Ασία, ως επικεφαλής του 5/42 Συντάγματος Ευζώνων έχει ως περιοχή ευθύνης του την περιοχή Μαγνησίας. Μεταξύ άλλων προβαίνει σε εκκαθαρίσεις από τους Τούρκους Τσέτες αντάρτες και στην προάσπιση των ελληνικών πληθυσμών και ιδρύει ένα ορφανοτροφείο με σκοπό τη φροντίδα των ορφανών Ελληνόπουλων. Στη Μικρασιατική εκστρατεία έδωσε πολλές νικηφόρες μάχες με λίγες απώλειες που τον έκαναν γνωστό εις τους Τούρκους. Οι τελευταίοι τον ονόμασαν «Καρά-Πιπέρ» (μαύρο πιπέρι), ενώ το 5/42 Σύνταγμα Ευζώνων έγινε γνωστό ως «Σεϊτάν Ασκέρ» (Στρατός του Διαβόλου). Επίσης, επικηρύχθηκε από τον Μουσταφά Κεμάλ. Κατά την προέλαση του Ελληνικού Στρατού το καλοκαίρι του 1921 πέρα από τον Σαγγάριο, το Σύνταγμα έφθασε μέχρι το Καλτακλί, 8 χιλιόμετρα από το Καλέ Γκρότο, ως αριστερή πτέρυγα της 13ης Μεραρχίας του Β΄ Σώματος Στρατού. Κατά την επιστροφή στρατιωτών και πολιτών προς την μητέρα Ελλάδα, μετά την στρατιωτική ήττα, βοηθάει πάρα πολλούς Έλληνες (στρατιωτικούς και πρόσφυγες πολίτες).Μετά την μικρασιατική καταστροφή, το 1922 αναλαμβάνει την αρχηγία της «Επαναστατικής επιτροπής» και ανατρέπει τον βασιλέα Κωνσταντίνο τον Α΄ και τον διαδέχεται ο υιός του Γεώργιος ο Β΄. Ορκίζεται νέα κυβέρνηση εις την οποία δεν συμμετέχει αλλά είναι ο ισχυρός αρχηγός. Η κυβέρνηση ασχολείται με τη λύση των προβλημάτων που προκάλεσε ο πόλεμος, με την στέγαση και περίθαλψη των προσφύγων εις τους οποίους διανέμονται απαλλοτριωθείσες γεωργικές εκτάσεις. Aναδιοργανώνεται ο Στρατός και ανασυντάσσεται η Στρατιά του Έβρου, δίνοντας ένα βοήθημα στον Ελευθέριο Βενιζέλο, κατά τις διαπραγματεύσεις για τη Συνθήκη της Λωζάννης, περιορίζοντας τις απαιτήσεις του Κεμάλ.  Μετά τις εκλογές τον Δεκέμβριο του 1923 κατέθεσε την εξουσία στα χέρια της εκλεγμένης κυβέρνησης. Τον Ιανουάριο του 1924 παραιτήθηκε και αποστρατεύτηκε με τον βαθμό του Αντιστράτηγου. Το 1933 τις εκλογές κέρδιζε η αντιβενιζελική παράταξη του Παναγή Τσαλδάρη. Πριν ολοκληρωθεί η ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, τη νύχτα της 5ης προς 6ης Μαρτίου, ο Πλαστήρας οργάνωσε κίνημα υπέρ του Βενιζέλου και με την έγκριση αυτού, με τη δικαιολογία ότι η άνοδος των αντιβενιζελικών στην εξουσία θα σήμαινε το τέλος της Δημοκρατίας. Το κίνημα απέτυχε και κατέφυγε στον Λίβανο και μετά στη Γαλλία. Αρχές του φθινοπώρου του 1941, έρχεται πάλι σε επαφή με τον Πυρομάγλου τον οποίο στέλνει στην Ελλάδα με σκοπό να αναστείλει κάθε ένοπλη αντίσταση, ο οποίος τελικά προσχώρησε στον ΕΔΕΣ. Ο Πλαστήρας ήταν ένας, παρά τη θέληση τη δική του, πρόεδρος του ΕΔΕΣ. Τον Νοέμβριο του 1944 ήλθε σε επαφή με τον Γεώργιο Παπανδρέου, ο οποίος ήθελε να τον προσκαλέσει στην Ελλάδα με σκοπό να ενισχύσει την κυβέρνησή του. Επιστρέφοντας στην Ελλάδα ο Πλαστήρας είχε πρωταγωνιστικό ρόλο στις εξελίξεις. Κατά τη διάρκεια των Δεκεμβριανών, σε συζήτηση που διεξήχθη μεταξύ των Σιάντου, Γεωργίου Παπανδρέου, Καφαντάρη, του Αρχιεπισκόπου Δαμασκηνού και του ίδιου, είχε έντονη λογομαχία με τον Σιάντο. Ο Πλαστήρας αμφισβήτησε ανοικτά την προσφορά των ανταρτών του ΕΛΑΣ στην Εθνική Αντίσταση και στην απελευθέρωση κάνοντας λόγο για «ξεπάστρεμα όλων των δεξιών» και «κάψιμο χωριών». Ο Σιάντος εξανέστη φωνάζοντας «Δεν σας επιτρέπω να υβρίζετε τους ηρωικούς μας αντάρτες!», με τον Πλαστήρα να του ανταπαντάει: «Κάθισε κάτω, ζαγάρι!» Μετά τα γεγονότα του Δεκεμβρίου 1944 καλείται να αναλάβει την διακυβέρνηση της χώρας ως προσωπικότητα ευρείας αποδοχής. Είναι 3 Ιανουαρίου 1945. Προσπαθεί να αποτρέψει τον λεγόμενο εμφύλιο ή κατά άλλους ανταρτοπόλεμο και συμμετέχει στη συμφωνία της Βάρκιζας. Τον Απρίλιο του 1945 δημοσιεύεται επιστολή του στην εφημερίδα  ¨Ελληνικό Αίμα¨, με την οποία ζητούσε τη συνθηκολόγηση με τους Ιταλούς, κατά τη διάρκεια του πολέμου. Ο τότε Αντιβασιλέας και Αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός ζητά την παραίτηση πρωθυπουργού και κυβερνήσεως, η οποία γίνεται  στις 8 Απριλίου 1945.Με την λήξη του εμφυλίου γίνεται πρωταγωνιστής των εξελίξεων ως  αρχηγός \της ΕΠΕΚ (Εθνική Προοδευτική Ένωση Κέντρου) με σύνθημα τη λέξη ¨Αλλαγή¨. Σχηματίζει δυο φορές κυβερνήσεις συνασπισμού κομμάτων κεντρώων 1950-1952 (15 Απριλίου 1950 - 21 Αυγούστου 1950 και 1 Νοεμβρίου 1951 - 11 Οκτωβρίου 1952). Ασκεί μετριοπαθή πολιτική και αγωνίζεται να επουλώσει τις πληγές που άφησε εις τις καρδιές και να αποκαταστήσει την υλική καταστροφή που προκάλεσε η ένοπλη προσπάθεια ελάχιστης μειοψηφίας να κυβερνήσουν τον τόπο. Στη δεύτερη περίοδο της πρωθυπουργίας του συνεργάστηκε με το κόμμα των Φιλελευθέρων με αρχηγό τον Σοφοκλή Βενιζέλο. Το τέλος του το πολιτικό πλησιάζει. Στις 16 Νοεμβρίου 1952 προκηρύσσονται εκλογές με το πλειοψηφικό σύστημα με το οποίο συμφώνησε και ο Πλαστήρας αποδεχθείς την πρόταση-πρόκληση του Παπάγου εις την Βουλή. Κατά τις εκλογές εκείνες ο στρατάρχης Παπάγος, ο νικητής του εμφυλίου σπαραγμού, θριαμβεύει με το κόμμα ¨Ελληνικός Συναγερμός¨ και ο Πλαστήρας δεν εκλέγεται ούτε Βουλευτής. Η πολιτική του παρουσία τελειώνει.

        Πάμφτωχος και παραγνωρισμένος, διαμένει σε ένα μικρό διαμερισματάκι στο Μετς και δεν θέλει ούτε τηλέφωνο ανάγκης: «Η Ελλάδα πεινάει κι εμένα θα μου βάλετε τηλέφωνο;», έλεγε στις εκκλήσεις των δικών του. Στην ευρύτερη οικογένειά του είχε απαγορεύσει μάλιστα να χρησιμοποιούν το επίθετο Πλαστήρας για να μην τυγχάνουν ευνοϊκότερης μεταχείρισης. Όταν ο άνεργος αδερφός του βρήκε τελικά δουλειά εργάτη σε βιομηχανία παραγωγής μπύρας ως «Πλαστήρας», ο στρατηγός το έμαθε και αφού τον επέπληξε, του απαγόρευσε να αποδεχθεί τη θέση λέγοντάς του: «Αν έχεις ανάγκη, κάτσε εδώ να μοιραζόμαστε το φαγητό μου». Ο πρωθυπουργός Πλαστήρας δεν απέκτησε ποτέ δικό του σπίτι, μιας και όταν οι καλοί του φίλοι κανόνισαν κάποτε ένα στεγαστικό δάνειο, εκείνος τους απάντησε: «Με τι μούτρα ρε θα βγω στο δρόμο αν μαθευτεί πως εγώ πήρα δάνειο για σπίτι;». Κατάκοιτος πια από την κακή κατάσταση της υγείας του, δέχθηκε λίγο πριν πεθάνει στο φτωχό διαμερισματάκι του κοντά στο Παναθηναϊκό Στάδιο την επίσκεψη της βασίλισσας Φρειδερίκης, η οποία τον ρώτησε γιατί κοιμόταν σε ράντζο και όχι σε κανονικό κρεβάτι: «Συνήθισα, Μεγαλειοτάτη, το ράντζο από τον στρατό και δεν μπορώ να το αποχωριστώ», της απάντησε ο υπερήφανος Πλαστήρας.

        Αφήνει την τελευταία πνοή την 27η Ιουλίου 1953. Με απόφαση της κυβέρνησης Παπάγου η κηδεία του έγινε δημοσία δαπάνη και απεδόθησαν τιμές εν ενεργεία Πρωθυπουργού. Συνοπτική η παρουσίαση του Πλαστήρα Νικολάου ή Μαύρου Καβαλάρη κατά τους πιστούς του φίλους και συμπολεμιστές του. Κεντρώος αξιωματικός και πολιτικός δεν απέφυγε την εμπλοκή του στρατού εις την πολιτική. Κινημάτων ηγήθηκε άλλοτε με επιτυχία και άλλοτε με ήττα. Δεν συμφωνεί κανείς με την εμπλοκή του στρατού στην πολιτική κονίστρα. Άλλος είναι ο ρόλος του στρατεύματος. Καταδικαστέος για τη συμπεριφορά αυτή ο Πλαστήρας και κάθε αξιωματικός. Εκείνο που πρέπει να τονιστεί για να το θυμηθούμε όλοι μας και να το πληροφορηθεί πρωτίστως η νεολαία μας είναι το γεγονός ότι πέθανε στην ψάθα. Δεν υπήρχαν χρήματα για το νεκρικό κουστούμι. Μας φαίνεται παράξενο, ίσως, αλλά αυτή είναι η πραγματικότητα. Αυτά, θα γράφαμε, τα πρότυπα θα πρέπει να έχουν όλοι οι πολιτικοί. Όλοι και όχι μόνο η πλειοψηφία. Εμείς, ως κυρίαρχος Λαός, τέτοιους πολιτικούς να σταυροδοτούμε

Μυργιώτης  Παναγιώτης
Μαθηματικός

Πώς αντέδρασε ο Άγιος Ιωάννης Μαξίμοβιτς, όταν έμαθε για εκδήλωση του Halloween.

Στὴν Ἀμερική, καὶ τελευταία στὴν Ἑλλάδα, ὑπάρχει ἕνα ἔθιμο κατὰ τὸ ὁποῖο διοργανώνουν πανηγυρισμοὺς Halloween, ὅπου οἱ νέοι βρίσκουν τὴν εὐκαιρία νὰ ντυθοῦν μὲ στολὲς μάγων, δαιμόνων, φαντασμάτων καὶ νὰ ἐπικαλοῦνται σκοτεινὲς δυνάμεις.

Μία ὁμάδα Ρώσων διοργάνωσαν μία τέτοια ἐκδήλωση, ἕνα σαββατόβραδο, ἐνῶ στὸν καθεδρικὸ Ναό τοῦ Σὰν Φρανσίσκο γινόταν ἡ πρώτη ὁλονυκτία πρὸς τιμὴν τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τῆς Κροστάνδης, Ρώσου Ἁγίου.

Μὲ λύπη παρατήρησε ὁ Ἅγιος Ἰωάννης Μαξίμοβιτς ὅτι πολλοὶ ἔλειπαν ἀπὸ τὴν ὁλονυκτία. Μετὰ ἀπὸ τὴν ἀκολουθία λοιπὸν πῆγε στὸν χῶρο, ὅπου ἤξερε ὅτι θὰ γινόταν ἡ χοροεσπερίδα καὶ μπῆκε στὴν αἴθουσα, ἀφήνοντας ἔκπληκτους τούς παρευρισκομένους μὲ τὴν παρουσία του ἐκεῖ !

Ἡ μουσικὴ ἀμέσως σταμάτησε, ἐνῶ ὁ Ἅγιος ξεκίνησε σιγὰ – σιγὰ  νὰ περιφέρεται στὸν χῶρο, παρατηρώντας τὰ πρόσωπά τους! Δὲν εἶπε κουβέντα, ἀλλὰ δὲν χρειάστηκε κιόλας, γιατί μόνο μὲ τὴν σεβάσμια παρουσία του μπόρεσε νὰ κεντρίσει τὶς συνειδήσεις τῶν παρευρισκομένων, κάτι ποὺ ἐκδηλώθηκε στὰ κατάπληκτα πρόσωπα ὅλων! Ἀποχώρησε χωρὶς νὰ πεῖ λέξη. Τὴν ἑπόμενη ἡμέρα στὴν Ἐκκλησία “κατακεραύνωσε” ὅσους συμμετεῖχαν σὲ αὐτὴν τὴν σατανικὴ ἐκδήλωση μὲ ἕνα φλογερὸ κήρυγμα ἐκφράζοντας τὴν ἱερή του ἀγανάκτηση, ἐνῶ συγχρόνως κάλεσε ὅλους νὰ ζοῦν εὐλαβικὴ Χριστιανικὴ ζωὴ!

(Πηγή: youthimdpk.blogspot.com)

alopsis.gr 

Αγία Όλγα Ισαπόστολος. Βασίλισσα των Ρως.

Μεγάλη η μεταμορφωτική δύναμη της πίστεως εις την  χάρη  του Αγίου Τριαδικού Θεού. Αλλάζει ριζικά τον άνθρωπο που πιστεύει στον Χριστό και τον μεταμορφώνει. Πολλές έχουμε περιπτώσεις ανθρώπων των οποίων η σκληρή καρδιά όχι μόβνο μαλάκωσε από τον Θεϊκό Λόγο, αλλά έφθασε στο σημείο να γίνει δοχείο θείας χάριτος. Ο Σωτήρας μας Ιησούς Χριστός διακήρυξε «ου γαρ ήλθον καλέσαι δικαίους αλλά αμαρτωλούς εις μετάνοιαν» (Ματθ. 9, 13), που ειπώθηκαν με αφορμή την επιτίμηση των Φαρισαίων προς τον Χριστό, διότι συναναστρέφονταν τελώνες και πόρνες, βρίσκουν εφαρμογή σε κάθε εποχή. Στο Συναξάρι συναντάμε περιπτώσεις ανθρώπων που νέοι ήταν εναντίον του Χριστιανισμού, μετανόησαν και αγωνίστηκαν σθεναρά για την Αλήθεια και τη Σωτηρία των ανθρώπων και τελικά η Αγίας μας Εκκλησία τους ονόμασε Αγίους και Ισαποστόλους, δηλαδή ισάξιους των Αποστόλων. Μια ξεχωριστή , τέτοια, περίπτωση αποτελεί η Αγία Όλγα η ισαπόστολος. Η πρώτη  βασίλισσα Αγία των Ρως, των προγόνων των σημερινών Ρώσων και Ουκρανών. Η χρονολογία γεννήσεως της Όλγας δεν είναι γνωστή. Γνωστό είναι ότι ήταν κόρη  βαράγγων ευγενών και γεννήθηκε στο Πσκόβ. Το όνομά της ήταν Χέλγκα. Σε πολύ μικρή ηλικία το 903 μ.Χ. παντρεύτηκε τον Ιγκόρ, μετέπειτα   βασιλιά των Ρως. Το 945 ο Ιγκόρ δολοφονείται από τους Δρεβλιανούς κατά τη συλλογή φόρου υποτελείας. Η εξουσία ανήκει στο γιό τους Σβιάτοσλαβ και επειδή είναι πολύ μικρός η Όλγα ορίζεται επίτροπός του. Πρώτο μέλημα της ήταν να εξοντώσει τους δολοφόνους του άνδρα της, όχι μόνο τους φυσικούς αυτουργούς αλλά όλους τους Δρεβλιανούς. Πολλούς κατέσφαξε, άλλους έβαλε σε καράβια τα οποία βούλιαξε. Χαρακτηριστικά αναφέρεται το εξής: υποσχέθηκε σε κατοίκους πολιορκούμενης πόλης ότι θα αποχωρήσει αν κάθε οικογένεια της χάριζε ένα οικόσιτο περιστέρι. Οι κάτοικοι πίστεψαν και της το πρόσφεραν. Αυτή έβαλε φωτιά στα πόδια των περιστεριών και τα άφησε ελεύθερα. Αυτά επέστρεψαν στη φωλιά τους και έτσι η πόλη καταστράφηκε. Μετά από αυτά η ψυχή της επαναστάτησε και εγκατέλειψε την ειδωλολατρία και αηδιασμένη  από “το απάνθρωπο εθιμικό δίκαιο της εποχής της”, προσχώρησε στον Χριστιανισμό τον οποίο διακόνησε κατά το υπόλοιπο του βίου της με θυσίες και αυταπάρνηση. Κατηχητής της ήταν ο Κιβιενός ιερέας Γρηγόριος. Η βάπτισή της έγινε στην Κωνσταντινούπολη το 955 ή 957 μ.Χ. με ανάδοχο τον βυζαντινό αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Ζ΄ τον Πορφυρογέννητο, ο οποίος γράφει: «ο Πατριάρχης Πολύευκτος που την βάπτισε της πρόσφερε ως ευλογία σταυρό που πάνω του έγραφε: “Ἡ Ρωσική γη υψώθηκε στην κατά Θεόν ζωή, με το βάπτισμα της ευλογημένης Όλγας“». Για τη διατύπωση αυτή ο μοναχός Ἐπιφάνιος Chernov γράφει ότι υπήρξε προφητική. Επιστρέφοντας στη Ρωσία η Όλγα - Ελένη( το βαπτιστικό της όνομα) άρχισε να κηρύττει το Χριστιανισμό στην απέραντη χώρα. Ο Χριστιανισμός δεν ήταν εντελώς άγνωστος, είχαν μιλήσει πριν για αυτόν έμποροι από το Βυζάντιο. Έγινε Ισαπόστολος με την κυριολεκτική έννοια του όρου και όχι με την μεταφορική. Ήταν ζηλώτρια της νέας πίστεως. Καθένας μπορούσε να το αντιληφθεί. Δίδασκε και με το λόγο της και με το παράδειγμά της. Πριν τον θάνατό της έπεισε τον γιό της Μεγάλο Ηγεμόνα Σβιατοσλάβο να ασπαστεί τον Χριστιανισμό, αλλά αυτός μετάνιωσε. Τότε η Αγία προέβλεψε τον άγριο θάνατό του και την αιώνια απώλεια. Συγχρόνως προφήτεψε την επικράτηση του Χριστιανισμού στην Ρωσία. Τρία χρόνια μετά ο γιος της στον πόλεμο με τους Πετσενέγους συνελήφθηκε αιχμάλωτος και αυτοί  έφτιαξαν το κρανίο του κύπελο και το πρόσφεραν στον αρχηγό τους. Κατά το Ρωσικό Χρονικό η Αγία Όλγα ήταν «η πρόδρομος της Χριστιανικής γης της Ρωσίας, ως η ηώς προηγείται του ηλίου και η αυγή της ημέρας, διότι αυτή έλαμψεν ως η σελήνη εν νυκτί και ηκτινοβόλει μεταξύ των απίστων ως ο μαργαρίτης εν βορβόρῳ».Κατά την εποχή της βαπτίσεως της Όλγας ο βασιλιάς των Φράγκων Όθων ο Α΄ θέλησε να προσαρτήσει τους ανατολικούς Σλάβους με την μέθοδο της ιεραποστολής. Ο επίσκοπος  Λιβούτιο πέθανε κατά την διαδρομή και ὁ Ἀδαλβέρτος συνάντησε την αδιαφορία της Αγίας και αναγκάστηκε να αποχωρήσει. Οι προαναφερθέντες ήταν αιρετικοί. Παπικοί και όχι Ορθόδοξοι. Μετά την κοίμηση της Αγίας ο εγγονός της Βλαδίμηρος βασιλιάς των Ρως κατόρθωσε μετά από ένα διπλωματικό μαραθώνιο να παντρευτεί την αδελφή του μεγάλου βυζαντινού αυτοκράτορα Βασιλείου του Β΄, προσφέροντας στην πατρίδα του κύρος και το κυριότερο, κατόρθωσε να κάνει αυτό που δεν κατάφερε η Αγία γιαγιά του  την επικράτηση και διάδοση του Ευαγγελικού λόγου στη χώρα των Ρως. Επαληθεύτηκε, όμως, η προφητεία της Αγίας. Επί πλέον ο Βλαδίμηρος βαπτίστηκε στην Εκκλησία του Αγίου Βασιλείου μπροστά στους πρωτάρχοντας της χώρας του. Μαζί με τον Βλαδίμηρο βαπτίστηκαν εκατό άρχοντες. Να σημειώσουμε ότι  όταν ο γιός της Αγίας βρισκόταν σε εκστρατείες  εκείνη ασχολούνταν με τα εγγόνια της και φυσικά τα είχε γαλουχήσει στην χριστιανική πίστη. Δεν προχώρησε στην βάπτιση σεβόμενη την άρνηση του πατέρα της. Ακόμη να συμπληρώσουμε ότι η Αγία ως επίτροπος του ανήλικου γιού της, όπως γράψαμε, ασκούσε την εξουσία και είχε προσφέρει τεράστιο έργο προς ανακούφιση των υπηκόων. Σύμφωνα με τον ιερό Συναξαριστή,  «δύσκολα μπορεί να περιγράψει κανείς τις άοκνες προσπάθειές της για την χριστιανική διαφώτιση του Ρωσικού λαού».

Η Αγία Όλγα κοιμήθηκε το 969 ειρηνικά σε μεγάλη ηλικία, την 11η Ιουλίου. Την ημερομηνία αυτή η Αγία μας Εκκλησία τιμά την μνήμη της.

Μυργιώτης Παναγιώτης
Μαθηματικός

† Πρωτοπρ. Γεώργιος Δ. Μεταλληνός. Το παράπονο του Χριστού.

«Ὦ γενεά ἄπιστος, ἕως πότε πρός ὑμᾶς ἔσομαι, ἕως πότε ἀνέξομαι ὑμῶν;». Κατεβαίνοντας ὁ Χριστός ἀπό τό ὄρος τῆς μεταμορφώσεως καί τῆς δόξας...